CHP Genel Başkan Yardımcısı Özgür Karabat, emeklilik sistemindeki derin bozulmaya dikkat çekerek, mevcut düzenin kayıt dışılığı ve sömürüyü büyüttüğünü söyledi. Karabat, “Türkiye’de emeklilik artık dinlenme hakkı değil, hayatta kalma mücadelesidir” dedi.

Türkiye’de emeklilik sistemi derin bir krize sürüklendi. CHP Genel Başkan Yardımcısı Özgür Karabat, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı kapsamlı açıklamada, AKP iktidarı döneminde emeklilik sisteminin adım adım çökertildiğini, bunun da çalışma hayatını kökten bozduğunu ifade etti. Karabat’a göre yaşananlar yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda vicdani ve toplumsal bir kriz niteliği taşıyor.

“EMEKLİLİK SİSTEMİ BOZULURSA, ÇALIŞMA HAYATI ÇÖKER”

Karabat, emeklilik sisteminin bir ülkenin en temel sosyal güvenlik mekanizmalarından biri olduğunu vurgulayarak, “Buradaki bozulma, kayıt dışılığı ve sömürüyü yaygınlaştırır. Sonuçta ortaya kalitesiz, güvencesiz ve adaletsiz bir ekonomi çıkar” değerlendirmesinde bulundu.

Ödenen primlerin karşılığının alınamadığını belirten Karabat, emekliler arasında fiilen tek tip maaş dayatıldığını söyledi. Buna göre, yalnızca 5-6 yıl önce yaklaşık 1 milyon olan taban emekli maaşı alan kişi sayısı bugün 4,9 milyona ulaştı. Neredeyse her üç emekliden biri en düşük maaşa mahkum edilmiş durumda.

“PRİM ÖDEMENİN ANLAMI KALMADI”

Karabat, eğitim düzeyinin ve yıllarca ödenen primlerin emekli maaşına yansımadığını belirterek, “Bu tabloyu gören yurttaş ‘Ben niye prim ödeyeyim?’ diye soruyor” dedi. Yap-işlet-devret projelerine, garanti ödemelere ve faize trilyonlarca lira kaynak ayrılırken, emeklilere “kaynak yok” denilmesini sert sözlerle eleştirdi.

Verdiği rakamlarla durumun vahametini ortaya koyan Karabat, 2003 yılında ortalama emekli aylığının asgari ücretin yüzde 36 üzerinde olduğunu, bugün ise yüzde 40 artırılsa bile asgari ücrete ancak yaklaşabildiğini hatırlattı.

“AVRUPALI EMEKLİ TATİLDE, TÜRKİYE’DEKİ KUYRUKTA”

Çalışmak zorunda kalan emeklilerin oranındaki artış da Karabat’ın dikkat çektiği başlıklardan biri oldu. 2002 yılında çalışan veya iş arayan emeklilerin oranı yüzde 36,6 iken, Aralık 2024 itibarıyla bu oran yüzde 65,7’ye yükseldi. Avrupa Birliği ülkelerinde ise çalışan emekli oranının ortalama yüzde 10 seviyesinde olduğunu belirten Karabat, “Avrupalı emekliler dünya turunda, bizim emekliler kent lokantası kuyruğunda” ifadelerini kullandı.

Ayrıca ortalama emekli aylığının kişi başına GSYH’ye oranının 2002’de yüzde 46,4 iken 2025’te yüzde 29’a gerilediğini aktaran Karabat, emekli aylıkları ve hak sahiplerine yapılan ödemelerin GSYH’ye oranının AB-27 ülkelerinde ortalama yüzde 9,8, Türkiye’de ise yalnızca yüzde 3,7 olduğunu vurguladı.

“BU SOSYAL DEVLET DEĞİL, SOSYAL ÇÖKÜŞ”

Karabat açıklamasında, emeklilerin günlük hayatta yaşadığı yoksulluğu da somut örneklerle anlattı. “Emekli pazarda etikete bakıyor, eczanede ilacından vazgeçiyor, torununa harçlık veremiyor” diyen Karabat, bunun sosyal devlet anlayışıyla bağdaşmadığını söyledi.

“Avrupa’da emeklilik refahın bir parçasıyken, Türkiye’de emeklilik yoksulluğun adı oldu” diyen Karabat, sorunun kaynak yetersizliği değil, siyasi tercih meselesi olduğunun altını çizdi. “Emekliye değil, betona ve faize öncelik veren bir anlayışın faturası milyonlara kesiliyor” ifadelerini kullandı.

“BU DÜZEN DEĞİŞMEDEN ADALET GELMEZ”

Açıklamasını güçlü bir çağrıyla tamamlayan Karabat, yaşananların artık bir vicdan meselesi haline geldiğini belirterek şunları söyledi: “Kaynak var ama emekliye yok. Çünkü tercih betondan, faizden, garantilerden yana. Türkiye’de emeklilik artık bir hak değil, yoksulluk sınavı haline getirildi. Bu düzen değişmeden adalet gelmez.”